اگر در استرالیا زندگی یا کار میکنید، مهم است بدانید که سیستم مالیات چگونه کار میکند و چه مراحلی برای تسلیم مالیات (یا اظهارنامه) و پرداخت آن وجود دارد. مسئول جمعآوری مالیات در استرالیا نهاد Australian Taxation Office (ATO) است.
۱. دریافت شماره پرونده مالیاتی (TFN) یا ABN
قبل از اینکه شروع به کار یا دریافت درآمد کنید، اگر مقیم یا دارای مجوز قانونی باشید، باید برای خود یک شماره پرونده مالیاتی به نام Tax File Number (TFN) بگیرید. این شماره مرجع شخصی مالیاتی شماست.
اگر کسبوکار دارید یا خوداشتغال هستید، ممکن است نیاز به Australian Business Number (ABN) نیز داشته باشید
داشتن TFN ضروری است؛ در غیر این صورت کارفرما ممکن است مالیات را با نرخ بالاتر از حقوق یا درآمد شما کسر کند
۲. کارفرما و کسر مالیات از حقوق
اگر برای یک کارفرما کار میکنید، معمولاً مالیات به صورت خودکار از حقوق شما کسر میشود و کارفرما آن را به ATO ارسال میکند. فیش حقوقی (payslip) شما نشاندهنده مقدار درآمد و مالیات کسرشده خواهد بود.
در پایان سال مالی، کارفرما یا سیستم ATO خلاصه درآمد و مالیات کسرشده را بهصورت statement/income summary در myGov برای شما ثبت میکند.
۳. تسلیم اظهارنامه مالیاتی (Tax Return)
اگر درآمد دارید — از کار، سرمایهگذاری، سود بانکی یا منابع دیگر — احتمالاً باید سالانه یک اظهارنامه مالیاتی (tax return) برای ATO ارسال کنید.
سال مالی در استرالیا از ۱ ژوئیه تا ۳۰ ژوئن است. اظهارنامه معمولاً باید تا ۳۱ اکتبر همان سال ارسال شود، مگر اینکه از طریق یک مأمور مالیاتی ثبتشده (registered tax agent) اقدام کنید.
برای ارسال اظهارنامه میتوانید از روشهای زیر استفاده کنید:
- آنلاین با استفاده از سیستم برای افراد حقیقی
- از طریق مأمور مالیاتی ثبتشده (registered tax agent)
- بهصورت پاکت و پستی (paper return) — اگر گزینه آنلاین یا agent انتخاب نشده باشد.
۴. محاسبه مالیات، کسورات و برگشت مالیات
ATO بر اساس درآمد شما، کسورات (deductions) مجاز و مالیاتی که کارفرما کسر کرده، محاسبه میکند که آیا شما مالیات بیشتری بدهکار هستید یا مشمول برگشت مالیات
چنانچه بخواهید کسورات را برای هزینههای مرتبط با کار یا سرمایهگذاری اعلام کنید، باید مدارک (مانند رسیدها) داشته باشید — و این مدارک را حداقل پنج سال نگهدارید.
۵. نحوه پرداخت مالیات به ATO
اگر بعد از تسلیم اظهارنامه مالیاتی، مبلغی بدهکار باشید، باید آن را به موقع پرداخت کنید. ATO روشهای پرداخت متعددی فراهم کرده است.
برای پرداخت، معمولاً باید از یک شماره مرجع پرداخت یا Payment Reference Number (PRN) استفاده کنید تا مطمئن شوید پرداخت بهدرستی ثبت میشود.
روشهای پرداخت ممکن است شامل انتقال الکترونیکی (internet banking / direct credit)، سرویسهای آنلاین، BPAY، یا پرداخت حضوری در پست (Australia Post) باشد.
پرداخت باید تا موعد مقرر انجام شود — اگر بدهی بعد از موعد پرداخت نگردد، ممکن است هزینه دیرکرد یا جریمه به آن اضافه شود.
۶. ثبت و نگهداری اسناد
اگر کسوراتی را درخواست میکنید (deductions)، باید رسید و مستندات مربوط را نگه دارید — حداقل تا ۵ سال بعد از تسلیم اظهارنامه. ATO ممکن است آنها را درخواست کند.
نکاتی که مهاجران و ایرانیان مقیم استرالیا باید بدانند
- ثبت TFN از ابتدا ضروری است؛ اگر قبل از شروع کار TFN نداشته باشید، کارفرما مجبور است مالیات را با نرخ بالاتر (به عنوان پیشفرض) از حقوق شما کم کند.
- اظهارنامه مالیاتی باید سالانه ارسال و اطلاعات دقیق درآمد و پرداخت مالیات قبلی وارد شود؛ تا در صورت بدهکاری یا طلب مالیات، وضعیت شما روشن باشد.
- اگر درآمد از منابع متفاوتی دارید (شغل، سود بانکی، سرمایهگذاری یا کار پارهوقت)، باید همه را در اظهارنامه وارد کنید.
- در صورت بدهی، پرداخت به موقع مهم است، چون دیرکرد میتواند هزینه اضافه ایجاد کند.
- برای انجام درست امور مالیاتی، ممکن است بخواهید از یک مأمور مالیاتی ثبتشده کمک بگیرید — بهخصوص اگر شرایط مالی پیچیده دارید (چند منبع درآمد، کسورات، کار مستقل و غیره).
نتیجهگیری
سیستم مالیات در استرالیا — تحت نظارت ATO — ساختار نسبتاً شفاف و قانونی دارد: با دریافت TFN، کسر مالیات توسط کارفرما، تسلیم اظهارنامه سالانه، محاسبه مالیات دقیق، پرداخت بدهی یا دریافت بازپرداخت، و نگهداری اسناد. این روند برای همه افراد — ساکنین، مهاجران، کارمندان یا کارگران مستقل — الزامی است.
اگر شما در استرالیا زندگی میکنید یا قصد دارید حقوق یا درآمدی داشته باشید، آشنایی با این روال ضروری است تا از مشکلات مالیاتی جلوگیری کنید.
